मराठी अभ्यासक्रम · BORI

परिचय भारतीय ज्ञान परंपरेचा

Introduction to Indian Knowledge Systems in Marathi

हा अभ्यासक्रम जिज्ञासूंना प्राचीन भारताच्या बौद्धिक, सांस्कृतिक व ऐतिहासिक वारशाचा परिचय करून देतो. या अभ्यासक्रमात वेद, महाकाव्ये, आयुर्वेद, योग, विज्ञान, शेती, स्थापत्यशास्त्र, प्राचीन राजवंश इत्यादी एकूण २१ विषय समाविष्ट आहेत.

Start the Course

₹1,999

One-time payment

Share this course

भारतीय ज्ञान परंपरेत रुची असलेल्या तुमच्या मित्रांना ही लिंक पाठवा

  • ~26तास
  • 27व्याख्याने
  • 20,000+विद्यार्थी
  • 5विद्यापीठे

आढावा

भारतीय ज्ञान परंपरेचा परिचय

समृद्ध प्राचीन इतिहास आणि संस्कृती असणारा देश म्हणजे भारत. या देशाच्या संस्कृतीत रुजलेल्या प्राचीन ज्ञान-परंपरा आणि निगडीत विषयांवर ‘भांडारकर प्राच्यविद्या संशोधन संस्था’ १०० वर्षांहून अधिक काळ अभ्यास व संशोधन करत आहे. हे ज्ञान या विषयाची जिज्ञासा व आवड असलेल्यांपर्यंत पोहचवण्याच्या दृष्टीकोनातून संस्थेने २०२३ साली ‘भारतविद्या’ या ऑनलाइन डिजिटल प्लॅटफॉर्मची सुरुवात केली. या प्लॅटफॉर्मवरीलच एक महत्वपूर्ण अभ्यासक्रम म्हणजे ‘परिचय भारतीय ज्ञान-परंपरेचा’.


पदवी अभ्यासक्रमाच्या विद्यार्थ्यांसाठी एनईपी २०२० अंतर्गत भारतीय ज्ञानपरंपरेवर आधारित अभ्यासक्रम २ श्रेयांकांसाठी (credit points) अनिवार्य करण्यात आला. या धोरणाला अनुसरून भारतीय ज्ञानपरंपरेचा परिचयात्मक आढावा घेणारा हा पहिला मराठी अभ्यासक्रम संस्थेने विकसित केला. परंतु, हा विषय केवळ महाविद्यालयांपुरता सीमित नाही. त्यामुळे या अभयाक्रमाची मांडणी सर्वसामान्य जिज्ञासूंना भारताच्या ऐतिहासिक वर्षांची ओळख व्हाव्ही यापद्धतीचीच आहे. संपूर्णपणे ऑनलाइन व द्रुक्-श्राव्य माध्यमातून उपलब्ध असणाऱ्या या व्याख्यानमालिकेमध्ये भारतीय ज्ञान परंपरा आणि त्या अंतर्गत येणाऱ्या विषयांचे शास्त्रीय व तर्कशुद्ध विवेचन आहे.

एकूण २६ तासांच्या या व्याख्यानमालिकेमध्ये निरनिराळ्या विषयांवर आधारित तज्ज्ञ विद्वानांची २७ व्याख्याने आहेत. अभ्यासक्रमाच्या शेवटी बहुपर्यायी प्रश्नांमार्फत ऑनलाइन मूल्यमापन करण्याची सुविधा आहे. अभ्यासक्रम पूर्ण केल्यानंतर संस्थेतर्फे अधिकृत प्रमाणपत्रदेखील प्रदान करण्यात येते.


16 विषय

अभ्यासक्रमातील मुख्य विषय

  • भारतवर्ष
  • भारतीय सभ्यता
  • वेद
  • महाकाव्ये व पुराणे
  • भारतीय तत्त्वज्ञान
  • अर्थशास्त्र
  • भाषाशास्त्र
  • मंदिर वास्तुकला
  • मूर्तिशास्त्र
  • गणित
  • खगोलशास्त्र
  • रसायनशास्त्र
  • कृषी
  • अन्नविज्ञान
  • आयुर्वेद
  • योग

27 व्याख्याने

संपूर्ण अभ्यासक्रम

प्रत्येक व्याख्यान तज्ज्ञांकडून

  1. 01

    परिचय आणि भूमिका

    डॉ. गौरी मोघे
  2. 02

    भारतवर्ष

    डॉ. भाग्यश्री यारगोप
  3. 03

    ऋग्वेद

    डॉ. मुग्धा गाडगीळ
  4. 04

    यजुर्वेद

    डॉ. मुग्धा गाडगीळ
  5. 05

    सामवेद: साममंत्र ते संगीततंत्र

    डॉ. गौरी मोघे
  6. 06

    अथर्ववेद

    डॉ. मुग्धा गाडगीळ
  7. 07

    उपनिषद्: कर्मकांड ते ज्ञानकांड

    डॉ. गौरी मोघे
  8. 08

    प्राचीन भारतीय समाज व संस्कृती

    श्री. राजस वैशंपायन
  9. 09

    रामायण: मागोवा महाकाव्याचा

    डॉ. गौरी मोघे
  10. 10

    महाभारत: वेध 'इतिहासाचा'

    डॉ. गौरी मोघे
  11. 11

    पुराण

    श्री. प्रणव गोखले
  12. 12

    प्राचीन भारतीय तत्त्वज्ञान

    श्री. राजस वैशंपायन
  13. 13

    प्राचीन भारतीय भाषाशास्त्र

    डॉ. मनीष वाळवेकर
  14. 14

    आयुर्वेद

    डॉ. योगेश बेंडाळे
  15. 15

    योगशास्त्र

    डॉ. गिरीश वेलणकर
  16. 16

    प्राचीन भारतीय गणित

    डॉ. मनीष वाळवेकर
  17. 17

    प्राचीन भारतीय कालगणना

    श्री. प्रणव गोखले
  18. 18

    प्राचीन भारतीय रसायनशास्त्र

    डॉ. विजया देशपांडे
  19. 19

    कौटल्याचे अर्थशास्त्र

    डॉ. मनीष वाळवेकर
  20. 20

    प्राचीन भारतीय अन्नाचा इतिहास भाग १

    डॉ. प्रदीप आपटे
  21. 21

    प्राचीन भारतीय अन्नाचा इतिहास भाग २

    डॉ. प्रदीप आपटे
  22. 22

    प्राचीन भारतीय कृषी-परंपरा आणि पशुपालन

    श्री. राजस वैशंपायन
  23. 23

    प्राचीन भारतीय राजवंश भाग १

    श्री. राजस वैशंपायन
  24. 24

    प्राचीन भारतीय राजवंश भाग २

    श्री. राजस वैशंपायन
  25. 25

    प्राचीन भारतीय मंदिरे: स्थापत्यशास्त्र

    डॉ. मनीष वाळवेकर
  26. 26

    प्राचीन भारतीय मूर्तिशास्त्र

    डॉ. मनीष वाळवेकर
  27. 27

    उपसंहार

    डॉ. प्रदीप आपटे व डॉ. गौरी मोघे
  28. 28

    परीक्षा

    100 questions

मान्यवर अध्यापकवर्ग

तज्ज्ञ शिक्षक

  • डॉ. गौरी मोघेकोर्स संयोजक
  • डॉ. प्रदीप आपटे
  • डॉ. भाग्यश्री यारगोप
  • डॉ. गौरी मोघे
  • डॉ. मुग्धा गाडगीळ
  • डॉ. योगेश बेंडाळे
  • डॉ. गिरीश वेलणकर
  • श्री. प्रणव गोखले
  • डॉ. मनीष वाळवेकर
  • डॉ. अनुजा जोशी
  • डॉ. विजया देशपांडे
  • श्री. राजस वैशंपायन

5 विद्यापीठांमध्ये अंमलबजावणी — या अभ्यासक्रमाद्वारे 20,000+ प्रथम-वर्षीय विद्यार्थ्यांनी IKS क्रेडिट प्राप्त केले आहे

Questions

Common Questions

हा अभ्यासक्रम कोणासाठी आहे?

भारतीय ज्ञान परंपरेत रुची असलेल्या कोणालाही हा अभ्यासक्रम उपयुक्त आहे. NEP 2020 अंतर्गत IKS क्रेडिट्ससाठी विद्यार्थी तसेच भारतीय संस्कृती आणि वारसा समजून घेऊ इच्छिणारे सर्वजण याचा लाभ घेऊ शकतात.

अभ्यासक्रम पूर्ण करण्यासाठी किती वेळ लागतो?

एकूण सुमारे 26 तासांची व्हिडिओ व्याख्याने आहेत. तुम्ही तुमच्या सोयीनुसार कधीही, कुठूनही शिकू शकता. Lifetime access असल्याने कोणतीही घाई नाही.

प्रमाणपत्र मिळते का?

होय, सर्व 27 व्याख्याने पूर्ण केल्यावर आणि 100 प्रश्नांची परीक्षा उत्तीर्ण केल्यावर तुम्हाला BharatVidya कडून प्रमाणपत्र मिळेल.

हा अभ्यासक्रम विद्यापीठांमध्ये मान्यताप्राप्त आहे का?

होय, हा अभ्यासक्रम 5 विद्यापीठांमध्ये NEP 2020 अंतर्गत IKS क्रेडिट्ससाठी अंमलबजावणी करण्यात आला आहे. 20,000+ विद्यार्थ्यांनी याद्वारे क्रेडिट्स प्राप्त केले आहेत.

भारतीय ज्ञान परंपरेचा प्रवास सुरू करा

वेद, महाकाव्ये, आयुर्वेद, योग आणि बरेच काही — 27 व्याख्यानांमधून भारताच्या समृद्ध बौद्धिक वारशाचा परिचय.

₹1,999

Start the Course

27 व्याख्याने · ~26 तास · Lifetime access · Certificate included

परिचय भारतीय ज्ञान परंपरेचा | Introduction to IKS in Marathi | BharatVidya